د خدای معارفت پدې معنی ده چې انسان خدای د هغه د نښانیو په ژور غور او فکر کولو سره کشف کوي نه د هغه په ​​وجود باندې د غور کولو له لارې. (المفردات فی غریب القرآن، الراغیب الاصفهاني، مخ. ۳۳۱) دا ښیي چې معارفت یوازې د پوهې سره تړاو نلري بلکې اصل کې معارفت په غور او ژور فکر سره  ترلاسه کېږي. کله چې انسان په ​​معارفت تمرکز کوي، هغه خپل خالق  په ​​مخلوق کې مومي. د دې ژورې شخصي هڅې په پایله کې هغه د پوهې مقام ته رسېږي.

هغه څوک چې دا ډول معارفت ترلاسه کړی وي یو ډیر سنجیده انسان جوړېږي. هغه هرڅه ته په ژوربصیرت سره ګوري. هغه په ​​خپل عبادت، چلند او په خپلو ټولو معاملو کې په شدت سره ځان دقت کوي. دا ټول شیان د معارفت هغه حالت منعکس کوي چې هغه ترلاسه کړی دی. هغه د ملائکو سره د خبرو اترو توان لري. هغه یوازې په هغو شیانو کې لیوالتیا لري چې د معارفت په اړه د هغه فکر لوړوي. هغه اوس د معارفت په نادره چاپیریال کې ژوند کوي.